AZ TR RU EN
»Giriş Sayfam Yap »Favorilere Ekle »Sitene Ekle »Arşiv
ANASAYFA FOTO GALERİ VİDEO HABER İLETİŞİM
     
SON DAKİKA : Türk Devletleri Teşkilatı Üyeleri Anayasa Yargısı Konferansı kuruldu  •   Azerbaycan’ın siber güvenlik adımına yerli teknoloji üreticisinden destek  •   Güneş sistemini tartışan öğrenciler Azerbaycan yolcusu  •   Washington’da buluşan Türklerden şehit diplomatlara anma, Ermeni iddialarına tepki  •   Azerbaycan, Türkiye’nin ’Koruyucu Aile Sistemi’ tecrübesinden istifade edecek  •   Şuşa’daki Zafer Kurultayı’nda ’güç birliğine’ vurgu yapıldı  •   Azerbaycan, Ukrayna’ya insani yardım gönderdi  •   Azerbaycan’dan Pençe-Kilit Operasyonu’nda şehit olan asker için taziye mesajı  •   Rusya Devlet Başkanı Putin, Ermenistan Başbakanı Paşinyan ile görüştü  •   Aliyev: Ermenistan, Nahçıvan’a yapılacak yolların koordinatlarını vermedi  •   Dünya turuna çıkan Türk "mim" sanatçısı Kılıç, ilk durağı Bakü’de  •   Azerbaycan’a girişlerde Kovid-19 PCR testi sunma zorunluluğu kaldırıldı  •   BMC, Azerbaycan’a 170 otobüs daha ihraç etti  •   Bakan Çavuşoğlu, Azerbaycanlı ve Türkmenistanlı mevkidaşlarıyla telefonda görüştü  •   Aliyev, Ermenistan’ın ilişkilerin normalleşmesi için sundukları teklifi kabul ettiğini bildirdi  •   TÜRKSOY Genel Sekreterlik görevini Sultan Raev devraldı  •   AB: Ermenistan ve Azerbaycan’la barış için somut süreç başlatmaya karar verdik  •   Cumhurbaşkanı Erdoğan, Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev ile telefonda görüştü  •   Azerbaycan: Brüksel’de Ermenistan’la barış için önemli adım atıldı  •   Azerbaycan Kültür Bakanı Kerimov, Şuşa’nın ’Türk Dünyası Kültür Başkenti’ ilan edilmesini değerlendirdi  •  
Güncel Haberler Politika Ekonomi Kültürel Spor Karabağ Diaspora Türk Dünyası Dünya
» Urumiye Gölü’nün kuruması tehlikesi İran’ı ve bölgeyi tehdit ediyor
08/07/2021 Yazdır

İran'ın kuzeybatısında Türkiye sınırında yer alan ve adını Azerbaycan Türklerinin yaşadığı Urumiye şehrinden alan Urumiye Gölü'nde ihya çalışmaları devam ediyor ancak ülkenin genelini etkileyen kuraklık gölü yeniden kuruma tehlikesiyle karşı karşıya bıraktı.

Urumiye Gölü, 2013 yılından önce yaklaşık yüzde 90 kurumuş ve sadece yüzde 10'luk kısmı kalmıştı. Bu tarihten sonra atılan adımlar gölü biraz canlandırsa da kuraklık bunu sekteye uğratıyor.

AA ekibi ülkedeki kuraklıktan en fazla etkilenen Urumiye Gölü'nde meydana gelen kurumayı ve azalan su seviyesini yerinde takip ederek yürütülen ihya çalışmalarıyla ilgili yetkililerin ve uzmanların görüşlerini aldı.

"Göl kurursa bölgedeki yaşam da kurur"

Urumiye Gölü'nün ihya edilmesi için Batı Azerbaycan, Doğu Azerbaycan ve Kürdistan eyaletlerinde kurulan ihya merkezlerinin müdürü Ferhad Serhoş, kurumadan önce 2006 yılında 5 bin kilometrekarelik genişliğe sahip olan gölün 2013'te 500 kilometrekareye kadar düştüğünü ve 30 milyar metreküp olan su hacminin de 1 milyar metreküpe indiğini söyledi.

2013 yılına gelindiğinde gölün yüzde 90'ının kuruduğunu ve sadece yüzde 10'unun kaldığını aktaran Serhoş, kurumadan kaynaklı olarak meydana gelen toz fırtınalarının etraftaki eyaletlerde çevresel sorunlara yol açtığını kaydetti.

Serhoş, ihya çalışmalarının ardından 1 milyar metreküpe düşen su hacminin 4 milyar metreküpe ve 500'e kadar gerileyen genişliğin de 3 bin 666 kilometrekareye yükseldiğine işaret etti.

Serhoş, şöyle konuştu:

"Urumiye Gölü direkt olarak halkın yaşamını ilgilendiriyor. Eğer göl kurursa bölgedeki yaşam da kurur. Hazırladığımız yol haritasına göre 2027'ye kadar arzu edilen normal ekolojik dengeye ulaşmayı hedefliyoruz. Normal ekolojik seviye için gölün 4 bin 400 genişliğe ve 13 milyar su hacmine ulaşması gerekiyor."

İhya çalışmaları kapsamında Batı Azerbaycan, Doğu Azerbaycan ve Kürdistan eyaletlerinden göle dökülen nehirleri temizlediklerini ve bunları birbirine bağladıklarını ifade eden Serhoş, bu sayede yağmur suyunun ve 2016'dan sonra oluşan sel sularının da göle naklini sağladıklarını belirtti.

Tarımda da çok su tüketen ürünler yerine daha az gerektiren ürünleri teşvik ettiklerini ve çiftçilerin modern sulama sistemine geçmeleri için projeler yürüttüklerini dile getiren Serhoş, su tüketimini yüzde 40 azalttıklarını ifade etti.

Atık suların arıtılması için de tesisler kurduklarını ve bu sayede yılda 300 milyon metreküp suyu daha göle kazandıracaklarını kaydeden Serhoş, şunları anlattı:

"36 kilometrelik tünel kazdık ve 11 kilometrelik beton kanal kurduk. Bu projeler de yılda 650 milyon metreküp suyu göle aktaracak. Diğer barajlardan da 180 milyon metreküp su sağlanacak. Su tüketiminin azaltılması ve israfın önlenmesi için de sosyal bilinçlendirme faaliyetleri yürütüldü."

Serhoş, şimdiye kadar gölün ihyası çalışmalarında Doğu Azerbaycan, Batı Azerbaycan ve Kürdistan eyaletlerinde 500 milyon dolar harcandığını da sözlerine ekledi.

"Gölün kuruması halinde tuz fırtınaları komşu ülkelere de ulaşacak"

İran Çevre Koruma Kurumu Batı Azerbaycan Şubesi Müdürü Mehran Nezeri de Urumiye Gölü’nün kuruması tehlikesinin İran’ın en önemli sorunu olduğunu ve atılan adımlarla bunun önüne geçilmeye çalışıldığını söyledi.

Gölün kurumasının Doğu ve Batı Azerbaycan ile bölge için büyük zararlara yol açacağını aktaran Nezeri, şunları kaydetti:

"Gölün kuruması halinde 6 milyon insan direkt olarak 15 milyon da dolaylı olarak zarar görecektir. Göl kurursa tuz fırtınaları tüm bölgenin doğasını, tarımını ve yabani hayatı etkileyecektir. Göl kurursa bölgedeki yaşam şartlarını yok edebilir. Gölün kuruması halinde meydana gelecek tuz fırtınaları komşu ülkelere de ulaşacaktır. Irak ve Suriye gibi ülkelerden gelen toz fırtınaları bizi ciddi anlamda etkiliyor."

Son yıllardaki kuraklığa rağmen gölün 4 milyon milyon metreküp su ile kurumaya karşı direndiğini vurgulayan Nezeri, projelerin hayata geçmesiyle daha iyi bir seviyeye ulaşacaklarını söyledi.

Kuraklık gölün içindeki adalarda yabani hayatı tehdit ediyor

Batı Azerbaycan Tabiatı ve Çevreyi Koruma Kurumu Müdür Yardımcısı Hüccet Cebbari ise gölde 102 ada bulunduğunu ve kuruma tehlikesinin buralardaki yabani hayatı da tehdit ettiğine dikkati çekti.

Gölün içindeki adalarda İran'ın yabani sarı geyiklerinin yaşadığını aktaran Cebbari, "Gölün kuruması noktasında en önemli sorunlarımızdan birisi de çakalların, kaplanların ve tilkilerin adalara çıkması ve nesli tükenmekte olan İran'ın yabani sarı geyiklerini avlamalarıdır. Adalar ile sahil birleşince bu yırtıcı hayvanlar da adalara gitmeye başladı." bilgilerini paylaştı.

Cebbari, gölün neredeyse tamamına yakını kuruduğu için yabani hayvanların bulundukları adadan gitmeye çalışırken bataklıklar nedeniyle telef olduğunu ve bu nedenle İran’ın nesli kurumakta olan yaban geyiklerini çakallara karşı korumaya çalıştıklarını söyledi.

- Urumiye Gölü'nde balık yok ve sadece artemia adı verilen canlı yaşıyor

Tuzlu göllerde normal şartlarda bir litrede en fazla 220 gram tuz olduğunu ancak kuruma tehlikesi devam ettiği için bir litredeki tuz oranının 400 grama kadar çıktığını ifade eden Cebbari, "Sudaki tuz oranı çok fazla olduğu için sert kabuklu olan artemia adı verilen canlı dışında hiçbir hayvan yaşayamıyor. Artemia fiziki açıdan buraya alıştı, kabuğu ona göre sertleşti ve o yüzden yaşayabiliyor. Bu canlı türü Urumiye Gölü'nde bulunan bir canlı olarak kayıtlara geçti." bilgisini paylaştı.

Kuşların da adaları yumurtlamak ve kuluçkaya yatmak için kullandığını ve beyaz pelikanın buralarda kuluçkaya yattığını aktaran Cebbari, kuşların nehirlerden balık avlayarak beslendiğini söyledi.

Tuz oranının fazla olması nedeniyle göl suyunun rengi kırmızıya döndü

Sudaki kırmızı rengin tüm tuzlu göllerde karşılaşılan bir olgu olduğunu aktaran Cebbari, "Sudaki tuz oranı çok arttığında fitoplanktonlar ve bakteriler kırmızı rengin ortaya çıkmasına yol açıyor. Bu da tuzlu suya karşı kendilerini korumak için salgıladıkları bir renk. Sudaki kırmızılık fitoplanktonlardan kaynaklıdır. Bakteriler de kırmızı rengi üretiyor. Dünyanın diğer tuz göllerinde de kırmızı ya da pembe renklere şahit oluyoruz. Fitoplanktonlar sıcaklık ve ışık artınca daha fazla etkili oluyor. Hava sıcaklığı artınca bakteriler ortaya çıkıyor ve bunlar kırmızı renge dönüyor. Bu bir kirlilik değil." değerlendirmesinde bulundu.

Aral Gölü örneğinde olduğu gibi tuzlu göllerin kuruması halinde tuz fırtınalarının merkezi haline geldiklerini belirten Cebbari, "Göl kurursa sadece tarımı ve insanları değil oluşacak tuz fırtınaları nedeniyle yabani hayatı da ciddi olarak tehdit edecektir." dedi.


+ Benzer Haberler
» Güneş sistemini tartışan öğrenciler Azerbaycan yolcusu
» Rusya Devlet Başkanı Putin, Ermenistan Başbakanı Paşinyan ile görüştü
» BMC, Azerbaycan’a 170 otobüs daha ihraç etti
» Putin, Aliyev ve Paşinyan ile Karabağ’daki durumu görüştü
»
» Azerbaycan, Rusya’dan yasa dışı Ermeni güçlerin Karabağ’dan çıkartılmasını istedi
» Türk dünyasının ortak coşkusu: Nevruz
» Türk dünyasının ortak coşkusu: Nevruz
» Azerbaycan, ilişkilerin normalleşmesi için Ermenistan’a 5 maddelik yeni teklif sundu
» 4. Uluslararası Geleneksel Spor Ödülleri sahiplerini buldu
» ’Bakü Fatihi’ Nuri Paşa’nın ölümünün 73. yılı
» Rusya güvenilir bir enerji tedarikçisi sıfatını kaybederken
» Azerbaycan ’yeşil enerji’ kurulu gücünü artırmayı planlıyor
» Cumhurbaşkanı Erdoğan, Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev’le telefonda görüştü
» Rusya ve Azerbaycan arasında "Müttefiklik Faaliyetleri Hakkında Beyanname" imzalandı
» Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev, yarın resmi ziyaret için Rusya’ya gidecek
» Azerbaycan Avrupa’ya daha fazla doğal gaz gönderme imkanına sahip
» 2021’de Azerbaycan bölgesel etkinliğini artırdı
» Azerbaycan Türkiye’nin koruyucu aile sistemini örnek alıyor
» Karadeniz Bölgesi’nden Azerbaycan’a 45,2 milyon dolarlık ihracat


 
Hava Durumu
Kurlar
 USD :  1.7
 EUR :  1.8004
 GBP :  2.1324
 TRY :  0.1066
 EUR/USD :  1.0591
YAZARLAR
İbrahim NƏBİOĞLU
100-cü GÜN
Dr. Nazim CEFERSOY
Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərinə sabotaj cəhdləri var
Dr. Hatem CABBARLI
Nikol Paşinyanın siyasi-psixoloji portreti və Dağlıq Qarabağ münaqişəsi - TƏHLİL
Dr. Asif KURBAN
Bağımsızlığa Giden Yolda: 20 Ocak
Necdet SİVASLI
Azerbaycan Türkleri’nde "Ahır Çerşenbe" geleneği...
Araz ASLANLI
Şuşa Beyannamesi bölgesel barış ve iş birliğinin teminatı
Arif KESKİN
Sitem Ve Aklın Yolu
Dr. Afgan VELİYEV
Azərbaycan Cümhuriyyəti Parlamentinin ilk qadın əməkdaşı
Selçuk DÜZGÜN
AzerbayCAN’ımızdan Ne İstiyorlar?
Dr.Alesker ALESKERLİ
“Avrupa Parlamentosunun Kararı Ermenistan’ın Keyfini Kaçırdı”
Dr. Sinan OĞAN
Karabağ’da Olası Bir Savaşa Ne Kadar Hazırlıklıyız?
Dr. Cavid VELİYEV
Karabağ Zaferi’nin birinci yılında güney Kafkasya
Dr. Rövşen ŞAHBAZOV
29 Ekim Sabahı Uyanırken…
ÇOK OKUNANLAR bu hafta | bu ay
İstatistik
 
Haberleri referans göstererek yayımlayabilirsiniz.  NewsAze.com Azerbaycanla ilgili dünya genelinde çıkmış haberleri 4 dilden okuyucularıyla paylaşmaktadır.

Partnerler
www.tureml.com      www.haberaze.com     www.turkiyedeneval.com     www.evaxtar.az    www.turaltrade.com

Asersoft